Chuyện trực giác và lý trí

Chúng ta đã biết Phương Tây mạnh hơn về lý trí.

Phương Đông thì mạnh hơn về trực giác. Nhưng cụ thể là như thế nào nhỉ?

Quay trở lại một clip về em bé 9 tháng tuổi có thể PHÂN BIỆT ĐƯỢC TẤM THẺ NÀO CÓ 73 CHẤM ĐEN, VÀ TẤM THẺ NÀO CÓ 75 CHẤM ĐEN … chỉ trong chưa đến 1 giây… đã gây ấn tượng mạnh cho tôi.
Thầy tôi cũng kể về những anh bạn Do Thái có khả năng đếm chính xác số người trong hội trường chỉ trong 1 giây….
Thật là kỳ diệu !!!

Nhưng nó khá đơn giản như thế này:
Khi bạn không có đủ dữ kiện để ra kết quả (chỉ kịp nhìn lướt qua, dư ảnh lưu lại tại võng mạc không đầy đủ nên k đếm được), thì bạn phải đoán mò. Về bản chất, nếu bạn tập trung thì đó là trực giác.
Khi bạn có đủ dữ kiện (tức là có tấm ảnh trước mặt, và đếm số người) thì đó là lý trí. Hmm, nếu nói vậy thì người phương Đông giỏi về trực giác, tức là giỏi về “tập trung đoán mò” phải không?
Bạn cứ nhớ lại những lần mình tập trung và vô tình đoán trúng điều gì đó nhé….

Trực giác xuất hiện trong nhiều trường hợp, có đôi lúc ra quyết định ở một vấn đề nào đó – ta lập tức “cảm thấy phương án này phù hợp” … mà chưa hề xem xét các số liệu / thông tin về nó. Đây là trường hợp về trực giác xảy ra khá phổ biến. Có điều thú vị là:
Não trái: sử dụng 5 giác quan nhục thể để đón nhận thông tin, xử lý tuần tự để ra quyết định. Về bản chất, lý trí là phần quyết định đc ra bởi não trái.
Trực giác thì ngược lại, là quyết định được ra bởi não phải, sau khi đã tổng hợp một lượng thông tin từ những “giác quan não phải” khác hoàn toàn với 5 giác quan nhục thể của não trái. Với tốc độ xử lý và ghi nhớ gấp từ hàng ngàn đến hàng triệu lần của não trái … thông tin về trực giác được xử lý xong và đưa ra trước khi nhận thức nhận biết đc nguồn gốc của thông tin đó. Nên chúng ta chỉ thấy thông tin, mà cứ nghĩ rằng đó là “đoán mò”.

Như vậy cũng có nghĩa rằng trực giác xuất phát từ quá trình xử lý một lượng thông tin cực lớn, với tốc độ cực cao đến mức chúng ta không nhận ra được. Nhưng tại sao trực giác lại nhiều khi “mách bảo” ta những điều sai???
Thông tin tiếp nhận từ 5 giác quan là thông tin rời rạc, tuần tự và rồi dẫn truyền xung thần kinh lên não để phản ánh về thông tin đó. Đó là não trái
Nhưng với não phải, thông tin tiếp nhận ở dạng sóng từ 5 giác quan (là giác quan gì thì bài khác tôi sẽ phân tích), và tổng hợp bởi tuyến tùng trong não trước khi đẩy về cho não phải xử lý. Vì nó liên tục nên sai số rất cao, ngoài ra việc nhiều năm không sử dụng sẽ khiến cho hoạt động của nó suy yếu. Nên trực giác của chúng ta dễ 50/50 lắm.
Vậy, có rèn được trực giác không?
Có, tắt 5 giác quan nhục thể đi và tập thể dục cho các giác quan não phải !!!
Thông qua: hoạt động tưởng tượng bằng hình ảnh, ghi nhớ bằng hình ảnh, hành thiền …

Hung Bui

Một người trẻ bình thường ham học hỏi. Viết lách vào những lúc cảm thấy nên chia sẻ, tặng cho những người bạn, và cho chính bản thân mình. Góc nhìn của tôi mang tính chủ quan dựa trên hiểu biết tại thời điểm viết bài